Accessibility links

Франциядағы Charlie Hebdo сатира журналы редакциясына жасалған қарулы шабуылдан соң әлемнің түкпір-түкпіріндегі журналистер мен басқа да мамандық иелері басылым тілшілеріне қолдау білдіріп жатыр.

Тіпті кейбіреулері теракт құрбандарына жанашырлық ретінде журналда жарық көрген дінді қорлайтын карикатураларды көшіріп басу жөнінде үндеу тастады.

МҰХАММЕД ПАЙҒАМБАРДЫҢ СУРЕТІ

Қаңтардың 7-сі күні Charlie Hebdo журналына қарулы топ шабуыл жасап, 12 адамды, соның ішінде басылымның төрт карикатурашысын атып өлтірді. Осы жантүршігерлік оқиғадан соң іле-шала Twitter әлеуметтік желісінде журналистерді жақтағандар пікір қалдыратын #jesuischarlie хэштегі пайда болды.

Діни және саяси қайраткерлерді әжуалайтын карикатуралық суреттер басумен танылған француздың бұл апталық журналы кезінде Мұхаммед пайғамбардың карикатурасын жариялап, мұсылман қауымның ашу-ызасын туғызған.

«САТИРА– ТИРАНИЯҒА ҚАРСЫ ҚҰРАЛ»

Францияда шығатын Le Figaro газеті осы хэштегті пайдаланып, жұртты қаңтардың 7-сі Парижде өткен журналды қолдау шеруіне шақырды.

«Шайтан өлеңдері» деген атпен әңгіме жазғаны үшін өміріне қауіп төніп, ұзақ жыл бойы полицияның қорғауында жүрген жазушы Салман Рушди де #jesuischarlie хэштегін пайдаланып, осы үндеуді қолдады. Twitter-дегі парақшасы арқылы сатираны дәріптеген ол: «Сатира әрдайым тиранияға, арамдыққа және ақымақтыққа қарсы тұратын, бостандыққа апаратын құдіретті күш» деп жазды.

Пікір білдірушілердің енді бір тобы мұндай шабуылдар журналистердің үнін өшіре алмайды деген ой айтып жатыр.

«Дәл қазір журналистер жұмыла көтеріліп, біздің үнімізді өшіруге тырысқан мұндай қандықол шабуылдан еш нәтиже болмайтынын білдіруі керек» деп жазды бір интернет қолданушы.

Арасында Charlie Hebdo журналының кейбір әйгілі карикатураларын көшіріп басу жөнінде ұсыныстар да айтылды және ол суреттерді толық жарияламаған журналдар сынға ұшырады.

Әзірге ірі басылымдар арасында The Daily Beast басылымы ғана бұл үндеуге құлақ асқан сыңайлы.

2005 ЖЫЛҒЫ ЖУРНАЛИСТЕР ЫНТЫМАҒЫ

Былтыр басылымдардың көбі мұндай карикатуралық суреттерді жариялауға болмайтын материалдар қатарына қосып, шығарудан бас тартып келген.

2005 жылы қыркүйекте даниялық Jyllands-Posten газеті Мұхаммед пайғамбарды әжуалайтын бір топ сурет басып, дүние жүзіндегі мұсылман атаулының ашуын туғызған. Сол кезде Нидерланд, Германия, Румыния, Швейцария және Скандинавия басылымдары әлгі суреттерді өз беттерінде көшіріп басып, даниялық газетке қолдау көрсеткен. Алайда Канада мен Ұлыбританияның ірі ақпарат құралдары пайғамбарды әжуалауға жол бермеген. АҚШ-та тек бірнеше басылым ғана ол карикатураларды көшіріп басқан еді.

New Yorker басылымы мына бір суретінде бұқаралық ақпарат құралдарының «қауіпті» карикатураларды жариялаудан қашқақтайтынын әжуалаған:

Ұлыбританияда шығатын Jewish Chronicle басылымының редакторы Стефен Поллард «Газеттерді «карикатураны неге шығармайды?» деп сынау оңай. Бірақ мен редактор ретінде екіұдай күйде отырмын. Принциптерім бойынша, оларды жариялау керек. Бірақ мен неге бұл арқылы газет қызметкерлерінің өміріне қауіп төндіруге тиіспін?» дейді.

Оқырман пікірлері

XS
SM
MD
LG