To get best possible experiance using our website we recommend that you upgrade to a newer version or other web browser. A list of the most popular web browsers can be found below.
Just click on the icons to get to the download page
Азат Еуропа/Азаттық Радиосы 28 тілде хабар таратады. Бағдарламаларымыздың көбін өзіміз хабар тарататын аймақ елдеріндегі жергілікті радиостанциялар арқылы FM және орта толқында тыңдауға болады. Егер интернет арқылы тыңдау қиынға түсіп жатса, техникалық жәрдем алу туралы нұсқауымызды пайдаланыңыз.
Уақыт бедері –Қазақстандықтардың күнделікті тіршілігі, білім алу, дәрігерлік қызмет, баспана басқа да әлеуметтік мәселелерді қамтыған талдау хабарлар.
Қазақстандықтардың күнделікті тіршілігі, білім алу, дәрігерлік қызмет, баспана басқа да әлеуметтік мәселелерді қамтыған талдау хабарлар.
Қазақстандық дәрігерлердің айтуынша, адамның салмағы ауырлауының ең басты себебі – дұрыс тамақтанбау. Қазақстанның тағамтану академиясы тұрғындардың тағам рационының мардымсыздығын, қант пен мал майының шамадан тыс көптігін анықтаған. Мамандардың айтуынша, артық салмақ – қазір Қазақстан ғана емес, күллі әлем бойынша ең өзекті мәселе. Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымының дерегіне қарағанда, қазір әлемде екі миллиардқа жуық адам артық салмақтан арыла алмай жүр. Семіздік өлшемі бойынша алғашқы орында тұрған ел – АҚШ. Бұл елде семіздіктің басты себебі ретінде жылдам дайындалатын тағам – фастфуд аталады. Артық салмақтан зардап шегуші елдердің екінші тобы – Еуропа мемлекеттері (Ұлыбритания, Венгрия, Румыния, Грекия мен Албания). Ал Кипр, Мальта, Чехия, Финляндия, Германия мен Словакияда халықтың кем дегенде 40 пайызы артық салмаққа ие. Соңғы жылдары Қытайда балалар арасында семіздік дертіне ұшырағандар қарқынмен көбейіп барады. Бұл елдегі балалардың 20 пайызының салмағы қалыпты мөлшерден артып кеткен. Алматы қаласының тұрғыны Алтыншаш Жұмалиева үш баланың анасы. Ол өзінің артық салмақпен күресті қайта бастағанын сөз етті. Қазақ тағамтану академиясының ақпараттары бойынша, елдегі бес жасқа дейінгі балалардың 12 пайызы – тым толық. Артық салмағы бар балалардың басым бөлігі Ақтөбе, Қызылорда облыстарында тұрады. Өйткені климаты жайсыз бұл өңірлерде көкөніс пен жеміс-жидек тапшы, әрі өзге аймақтармен салыстырғанда бағасы да қымбат дейді мамандар. Қазір Қазақстан – артық салмақ көрсеткіші жөнінен ТМД бойынша алғашқы бестікте екен. Салауатты өмір салтын қалыптастыру проблемалары ұлттық орталығының ғылыми қызметкері Анар Әкімбаева өзге елдермен салыстырғанда Қазақстанның жағдайы әлдеқайда жақсы дейді.
Бірқатар мамандар Қазақстандағы қайырымдылық қоры болып тіркелген үкіметтік емес ұйымдар дұрыс жұмыс жасамай отырғанын айтады. Мамандардың айтуынша, қайырымдылық ұйымдар ашық түрде жұмыс жасап отырған жоқ. Олар қайырымдылық көмек жасағысы келетін адамдар, жекелеген компаниялар қаржысын нақты қандай қайырымдылық ұйымдарына аудару керектігін білмейді деді. Сонымен қатар олар қайырымдылыққа қатысты қабылданған заң жобасына өзгерістер енгізуді ұсынды. .
Шымкенттік Роза Әбдікәдір үш жасар немересі Әділетті Алматы қаласындағы Қазақ онкология және радиология ғылыми-зерттеу институтына емделу үшін әкелді. Медицина тілінде «онкология» гректің «қатерлі ісік» және «ілім» деген сөзін біл¬діреді. Деректер бойынша, «канцер» (рак не¬месе обыр) терминді қолда¬нысқа алғаш рет атақ¬ты ға¬лым Гиппократ енгізген. Ол обыр клеткаларының теңіз шая¬ны сияқты шатасқан аяқ¬тарымен адам денесі¬не жайыла тарайтынын анық¬таған. Обыр клеткасы адамның басынан бақайшағына дейін кездесе береді. Тез өсіп, балалап, белгілі бір уақытта қан жә¬не лимфа тамырлары арқылы ағзаның мүшелеріне тарайды. Мәліметтерге сүйенсек, елде қатерлі сырқаттар бойынша бірінші орында 12 пайыздық көрсеткішпен өкпе обыры тұр. Одан кейінгі орындарда сүт безі ауруы (11,3 пайыз), тері ауруы және меланома (10,6 пайыз), асқазан обыры (9 пайыз) келеді. Қатерлі ісіктен өлім жағдайы 100 мың тұрғынға шаққанда 103,9 адам болып отыр. Дәрігерлердің сөзінше, қатерлі ісік ауруларының өсу қаупін төмендету үшін қарапайым да тиімді ережелерді сақтау керек. Олар: темекіден бас тарту, артық салмақтан арылу, салауатты өмір салтын қалыптастыру және спортпен шұғылдану, дұрыс тамақтану, күнделікті жеткілікті мөлшерде жеміс-жидек, көкөніс жеу, ашық күн астында және соляриде ұзақ болмау, профилактикалық скринингтік тексеруден жиі өтіп тұру.
Нарық заманында ер адам мен әйел адамның отбасындағы рөлі қалай қалыптасып отыр? Отбасында ұлттық салт-дәстүрді ұстанатындар бар ма? Олардың гендерлік саясатқа көзқарасы қандай? Нарық заманында отбасына табысты еркек қана емес, әйел адам да әкеледі. Өйткені азық-түлік пен комуналдық төлемдердің қымбаттауы көбіне әйел адамның жас баласын тастап, базарға шығып сауда жасап, нан табуына итермелейді. Отбасында әйел адам көп табыс тауып, ер адамның үйде отырып қалуы да көп жағдайда шаңырағының ортасына түсуіне әкеліп соғатын кездері болады.
Жастары отыздан асып,«кәрі қыз» атанған қыздардың қоғамнан алып отырған орны қандай? Отбасын құра алмай жүрген кәрі қыздардың санының артуына не себеп? Мемлекет тарапынан оларға қолдау жасау керек пе? Осыдан біраз уақыт бұрын мәжіліс депутаты Нұртай Сабилянов «бағы ашалмаған қыздарға мемлекет қолдау көрсетуі керек» деген болатын. Ол жасы келген қыздардың әлеуметтік жағдайы төмен болғандықтан, мемлекет тарапынан үймен қамтамасыз ету жайлы мәселені көтерген еді. Демографтардың айтуынша, жасы отыздан асқан қыздар арасында азаматтық некеге тұру көбейген, соның салдарынан әкесіз дүниеге бала әкелушілер саны да артып отыр. Ал кейбір қаламгерлер болса, қоғамда бұндай мәселенің орын алуына ұлттық тәрбиенің болмауы септігін тигізіп отыр деген пікір білдірді.
Қазақстандықтар жазғы демалыстарын қайда өткізеді? Қазақстанның өз ішіндегі көрікті жерлерде ме, болмаса шетелдерге шыққанды қалай ма? Тілшілеріміз кезекті жазғы демалыс басталар алдында осы тақырыпты зерделеп көрген еді.
Күләш Байсейітова – қазақтың әйгілі әншісі, қазақ опера өнерінің негізін салушылардың бірі, қоғам қайраткері, Совет Одағының халық артисі , Одақтың Мемлекеттік сыйлығының лауреаты .ол 1912 жылы 2 мамырда Қарағанды облысының Шет ауданында туған. Күләш Байсейітованың қызы Қарлығаш Байсейітова анасының музыкалық қабілеті ерекше болғанын әңгімеледі. Суық тисе де даусы жоғалмайтын, себебі табиғи талант» дейді қарлығаш Байсейітова. Биылғы жылы Күләш Байсейітованың туғанына 100 жыл толды. Осыған орай Алматы, Астана және әншінің туған жерінде бірқатар шаралар өтті, тағы бірқатар шаралар әлі де жоспарланып отыр. Алайда Қарлығаш Байсейітова әйгілі әншінің 100 жылдығын лайықты атап өтуге уақытылы әрекет етілмеді дейді Жазушы Сара Латиева Күләш Байсейітова тек қазақтың емес түрлі халықтардың шығармаларын орындаған дейді. Оның сөзінше, Күләш болмаса қазақ операсы болмайтын еді. Алғаш рет Қазақ музыка театрының шымылдығы 1934 жылы «Айман-Шолпан» музыкалық комедиясымен ашылғанда, Күләш басты рольді үлкен шеберлікпен ойнап, Айман бейнесін сомдаған. Оның ғажайып қабілеті мен дарыны Шұға, Қыз Жібек образдары арқылы шыңдалған дейді мамандар. Күләш Байсейітова туралы кітап жазған Сара Латиева өзінен басқа бұл тақырыпты қозғаған автор жоқ дейді. .