Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
1991 жылы тамыздың 19-ы күні ГКЧП бұйрығы бойынша Мәскеуге енгізілген әскери танктерді РСФСР парламенті ғимаратына жібермеу үшін жолын бөгеген адамдар.
Бүгін Мәскеуде 1991 жылғы тамыз оқиғасына арналған акция өтеді.
Ресейлік «Яблоко» партиясының хабарлауынша, Үкімет үйі (бұрынғы Ақ үй) маңында митинг ұйымдастырылып, оған қатысушылар сол жерден Жаңа Арбат және Садовое кольцо қиылысына дейін шерулетіп жүріп өтеді. Дәл сол жерде 1991 жылы тамыздың 21-іне қараған түні Дмитрий Комарь, Владимир Усов және Илья Кричевский қаза тапқан еді.
Билік келісім берген шеруге қатысатындар саны 100 адам деп көрсетілген.
«Яблоко» партиясының жетекшісі Сергей Митрохин бүгінге белгіленген шараға байланысты: «Бұл акцияның саяси мәні қазір өзекті мәселеге айналып отыр, себебі, ГКЧП есе қайтарып, ақыр соңында жеңіске жеткеніне куә болдық және бұл ұзаққа созылатын болса елімізден ештеңе де қалмайды. Сондықтан біз мұны өте маңызды шара деп санаймыз» деп мәлімдеген.
24 жыл бұрын СССР президенті Михаил Горбачев билікті аяқасты құрылған «Төтенше жағдайлар жөніндегі мемлекеттік комитетке» (ГКЧП) беруден бас тартып, азаматтар Мәскеуге кіргізілген әскерге қарсылық танытқан соң мемлекеттік төңкеріс жасау әрекеті сәтсіз аяқталған еді.
1991 жылғы «тамыз бүлігі» туралы фотогалерея:
1991 жылғы «тамыз бүлігі»
1/22Мәскеу қаласының Калинин даңғылымен келе жатқан совет танкілері. 19 тамыз 1991 жыл.
1991 жылы 19 тамызда КПСС орталық комитеті мен СССР үкіметінің 8 мүшесінен құралған топ төтенше жағдайлар жөніндегі мемлекеттік комитет (орысша - ГКЧП) құрылғандығын және 19 тамыз күні сағат 4-тен бастап СССР-дің жекелеген жерлерінде 6 айға дейін төтенше жағдайлар енгізілетінін мәлімдеді. Үш күнге созылған саяси текетіресте Ресей (РСФСР) президенті Борис Ельцин бастаған топ жеңіске жетті. ГКЧП мүшелері тамыздың 21-і жаппай тұтқындалып, кейін сотқа тартылды.
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
2/22Калинин даңғылындағы совет танкілері. Мәскеу, 19 тамыз 1991 жыл.
1991 жылы 19 тамызда КПСС орталық комитеті мен СССР үкіметінің 8 мүшесінен құралған топ төтенше жағдайлар жөніндегі мемлекеттік комитет (орысша - ГКЧП) құрылғандығын және 19 тамыз күні сағат 4-тен бастап СССР-дің жекелеген жерлерінде 6 айға дейін төтенше жағдайлар енгізілетінін мәлімдеді. Үш күнге созылған саяси текетіресте Ресей (РСФСР) президенті Борис Ельцин бастаған топ жеңіске жетті. ГКЧП мүшелері тамыздың 21-і жаппай тұтқындалып, кейін сотқа тартылды.
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
3/22ГКЧП мүешелері (солдан оңға қарай) Борис Пуго - СССР ішкі істер министрі, Геннадий Янаев - СССР вице-президенті және Олег Бакланов - СССР қауіпсіздік кеңесінің төраға орынбасары "төңкеріс" туралы мәлімдеп отыр. Мәскеу, 19 тамыз 1991 жыл.
1991 жылы 19 тамызда КПСС орталық комитеті мен СССР үкіметінің 8 мүшесінен құралған топ төтенше жағдайлар жөніндегі мемлекеттік комитет (орысша - ГКЧП) құрылғандығын және 19 тамыз күні сағат 4-тен бастап СССР-дің жекелеген жерлерінде 6 айға дейін төтенше жағдайлар енгізілетінін мәлімдеді. Үш күнге созылған саяси текетіресте Ресей (РСФСР) президенті Борис Ельцин бастаған топ жеңіске жетті. ГКЧП мүшелері тамыздың 21-і жаппай тұтқындалып, кейін сотқа тартылды.
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
4/22«Михаил Сергеевич Горбачев денсаулығына байланысты СССР президенті міндетін атқара алмайтындықтан 1991 жылғы тамыздың 19-ынан бастап СССР президенті міндетін атқаруға кірістім» деген СССР вице-президенті Геннадий Янаевтың жарлығы шықты. Мәскеу, 19 тамыз 1991 жыл.
1991 жылы 19 тамызда КПСС орталық комитеті мен СССР үкіметінің 8 мүшесінен құралған топ төтенше жағдайлар жөніндегі мемлекеттік комитет (орысша - ГКЧП) құрылғандығын және 19 тамыз күні сағат 4-тен бастап СССР-дің жекелеген жерлерінде 6 айға дейін төтенше жағдайлар енгізілетінін мәлімдеді. Үш күнге созылған саяси текетіресте Ресей (РСФСР) президенті Борис Ельцин бастаған топ жеңіске жетті. ГКЧП мүшелері тамыздың 21-і жаппай тұтқындалып, кейін сотқа тартылды.
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
5/22Мәскеу көшесіндегі совет армиясының танкі. 20 тамыз 1991 жыл.
1991 жылы 19 тамызда КПСС орталық комитеті мен СССР үкіметінің 8 мүшесінен құралған топ төтенше жағдайлар жөніндегі мемлекеттік комитет (орысша - ГКЧП) құрылғандығын және 19 тамыз күні сағат 4-тен бастап СССР-дің жекелеген жерлерінде 6 айға дейін төтенше жағдайлар енгізілетінін мәлімдеді. Үш күнге созылған саяси текетіресте Ресей (РСФСР) президенті Борис Ельцин бастаған топ жеңіске жетті. ГКЧП мүшелері тамыздың 21-і жаппай тұтқындалып, кейін сотқа тартылды.
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
6/22Парламент үйі алдында танк үстіне шығып сөйлеген Ресей (РСФСР) президенті Борис Ельцин халықты ГКЧП-ға жаппай қарсылық көрсетуге шақырды. Мәскеу, 19 тамыз, 1991 жыл.
1991 жылы 19 тамызда КПСС орталық комитеті мен СССР үкіметінің 8 мүшесінен құралған топ төтенше жағдайлар жөніндегі мемлекеттік комитет (орысша - ГКЧП) құрылғандығын және 19 тамыз күні сағат 4-тен бастап СССР-дің жекелеген жерлерінде 6 айға дейін төтенше жағдайлар енгізілетінін мәлімдеді. Үш күнге созылған саяси текетіресте Ресей (РСФСР) президенті Борис Ельцин бастаған топ жеңіске жетті. ГКЧП мүшелері тамыздың 21-і жаппай тұтқындалып, кейін сотқа тартылды.
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
7/22ГКЧП-ға бағынудан бас тартқан Ресей федерациясы парламенті алдында баррикадалар орнатылды. 20 тамыз 1991 жыл.
1991 жылы 19 тамызда КПСС орталық комитеті мен СССР үкіметінің 8 мүшесінен құралған топ төтенше жағдайлар жөніндегі мемлекеттік комитет (орысша - ГКЧП) құрылғандығын және 19 тамыз күні сағат 4-тен бастап СССР-дің жекелеген жерлерінде 6 айға дейін төтенше жағдайлар енгізілетінін мәлімдеді. Үш күнге созылған саяси текетіресте Ресей (РСФСР) президенті Борис Ельцин бастаған топ жеңіске жетті. ГКЧП мүшелері тамыздың 21-і жаппай тұтқындалып, кейін сотқа тартылды.
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
8/221991 жылы тамыздың 21-іне қараған түні Мәсекудегі Садовое кольцо мен Новый Арбат қиылысында әскерилердің жолын бөгеу үшін баррикада орнатып жатқан адамдар.
1991 жылы 19 тамызда КПСС орталық комитеті мен СССР үкіметінің 8 мүшесінен құралған топ төтенше жағдайлар жөніндегі мемлекеттік комитет (орысша - ГКЧП) құрылғандығын және 19 тамыз күні сағат 4-тен бастап СССР-дің жекелеген жерлерінде 6 айға дейін төтенше жағдайлар енгізілетінін мәлімдеді. Үш күнге созылған саяси текетіресте Ресей (РСФСР) президенті Борис Ельцин бастаған топ жеңіске жетті. ГКЧП мүшелері тамыздың 21-і жаппай тұтқындалып, кейін сотқа тартылды.
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
9/22Ресей федерациясы парламенті алдындағы баррикадада отырған жас азаматтар. Мәскеу, 20 тамыз 1991 жыл.
1991 жылы 19 тамызда КПСС орталық комитеті мен СССР үкіметінің 8 мүшесінен құралған топ төтенше жағдайлар жөніндегі мемлекеттік комитет (орысша - ГКЧП) құрылғандығын және 19 тамыз күні сағат 4-тен бастап СССР-дің жекелеген жерлерінде 6 айға дейін төтенше жағдайлар енгізілетінін мәлімдеді. Үш күнге созылған саяси текетіресте Ресей (РСФСР) президенті Борис Ельцин бастаған топ жеңіске жетті. ГКЧП мүшелері тамыздың 21-і жаппай тұтқындалып, кейін сотқа тартылды.
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
10/22Ресей президенті мен парламентін қолдауға жиналған жұрт. Ақ үй, Мәскеу, 21 тамыз 1991 жыл.
1991 жылы 19 тамызда КПСС орталық комитеті мен СССР үкіметінің 8 мүшесінен құралған топ төтенше жағдайлар жөніндегі мемлекеттік комитет (орысша - ГКЧП) құрылғандығын және 19 тамыз күні сағат 4-тен бастап СССР-дің жекелеген жерлерінде 6 айға дейін төтенше жағдайлар енгізілетінін мәлімдеді. Үш күнге созылған саяси текетіресте Ресей (РСФСР) президенті Борис Ельцин бастаған топ жеңіске жетті. ГКЧП мүшелері тамыздың 21-і жаппай тұтқындалып, кейін сотқа тартылды.
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
11/22Ресей (РСФСР) президенті Борис Ельцин Ресей парламентінің кезектен тыс жиынында сөйлеп тұр. Мәскеу, 21 тамыз 1991 жыл.
1991 жылы 19 тамызда КПСС орталық комитеті мен СССР үкіметінің 8 мүшесінен құралған топ төтенше жағдайлар жөніндегі мемлекеттік комитет (орысша - ГКЧП) құрылғандығын және 19 тамыз күні сағат 4-тен бастап СССР-дің жекелеген жерлерінде 6 айға дейін төтенше жағдайлар енгізілетінін мәлімдеді. Үш күнге созылған саяси текетіресте Ресей (РСФСР) президенті Борис Ельцин бастаған топ жеңіске жетті. ГКЧП мүшелері тамыздың 21-і жаппай тұтқындалып, кейін сотқа тартылды.
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
12/22Ресей президенті Борис Ельцин мыңдаған адамның алдында сөйлеген сөзінде билікті заңсыз жолмен басып алмақ болған ГКЧП әрекеті сәтсіздікке ұшырағанын жария етті. 22 тамыз 1991 жыл.
1991 жылы 19 тамызда КПСС орталық комитеті мен СССР үкіметінің 8 мүшесінен құралған топ төтенше жағдайлар жөніндегі мемлекеттік комитет (орысша - ГКЧП) құрылғандығын және 19 тамыз күні сағат 4-тен бастап СССР-дің жекелеген жерлерінде 6 айға дейін төтенше жағдайлар енгізілетінін мәлімдеді. Үш күнге созылған саяси текетіресте Ресей (РСФСР) президенті Борис Ельцин бастаған топ жеңіске жетті. ГКЧП мүшелері тамыздың 21-і жаппай тұтқындалып, кейін сотқа тартылды.
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
13/22Ресей президенті Борис Ельцин билікті басып алмақ болған ГКЧП-нің әрекеті сәтсіздікке ұшырағаны туралы халық алдында сөйлеп тұр. Мәскеу, 22 тамыз 1991 жыл.
1991 жылы 19 тамызда КПСС орталық комитеті мен СССР үкіметінің 8 мүшесінен құралған топ төтенше жағдайлар жөніндегі мемлекеттік комитет (орысша - ГКЧП) құрылғандығын және 19 тамыз күні сағат 4-тен бастап СССР-дің жекелеген жерлерінде 6 айға дейін төтенше жағдайлар енгізілетінін мәлімдеді. Үш күнге созылған саяси текетіресте Ресей (РСФСР) президенті Борис Ельцин бастаған топ жеңіске жетті. ГКЧП мүшелері тамыздың 21-і жаппай тұтқындалып, кейін сотқа тартылды.
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
14/22СССР президенті Михаил Горбачевтің әйелі Раиса Горбачеваның (ортада) ерімен бірге Форостан Мәскеуге ұшақпен жеткізілген сәті. 21 тамыз 1991 жыл.
1991 жылы 19 тамызда КПСС орталық комитеті мен СССР үкіметінің 8 мүшесінен құралған топ төтенше жағдайлар жөніндегі мемлекеттік комитет (орысша - ГКЧП) құрылғандығын және 19 тамыз күні сағат 4-тен бастап СССР-дің жекелеген жерлерінде 6 айға дейін төтенше жағдайлар енгізілетінін мәлімдеді. Үш күнге созылған саяси текетіресте Ресей (РСФСР) президенті Борис Ельцин бастаған топ жеңіске жетті. ГКЧП мүшелері тамыздың 21-і жаппай тұтқындалып, кейін сотқа тартылды.
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
15/22Әйгілі музыкант Мстислав Ростропович Лубянка алаңында жиналған халық арасында тұр. Мәскеу, 22 тамыз 1991 жыл.
1991 жылы 19 тамызда КПСС орталық комитеті мен СССР үкіметінің 8 мүшесінен құралған топ төтенше жағдайлар жөніндегі мемлекеттік комитет (орысша - ГКЧП) құрылғандығын және 19 тамыз күні сағат 4-тен бастап СССР-дің жекелеген жерлерінде 6 айға дейін төтенше жағдайлар енгізілетінін мәлімдеді. Үш күнге созылған саяси текетіресте Ресей (РСФСР) президенті Борис Ельцин бастаған топ жеңіске жетті. ГКЧП мүшелері тамыздың 21-і жаппай тұтқындалып, кейін сотқа тартылды.
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
16/22Қызыл алаңда шеруге қатысушылар ұстап шыққан үштүсті ту кейін Ресей мемлекеттік туы болып бекітілді. Мәскеу, 22 тамыз 1991 жыл.
1991 жылы 19 тамызда КПСС орталық комитеті мен СССР үкіметінің 8 мүшесінен құралған топ төтенше жағдайлар жөніндегі мемлекеттік комитет (орысша - ГКЧП) құрылғандығын және 19 тамыз күні сағат 4-тен бастап СССР-дің жекелеген жерлерінде 6 айға дейін төтенше жағдайлар енгізілетінін мәлімдеді. Үш күнге созылған саяси текетіресте Ресей (РСФСР) президенті Борис Ельцин бастаған топ жеңіске жетті. ГКЧП мүшелері тамыздың 21-і жаппай тұтқындалып, кейін сотқа тартылды.
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
17/22 ГКЧП бүлігі іске аспаған соң оған қатысқан деген айыппен ұсталғандар абақтыға жабылды.
1991 жылы 19 тамызда КПСС орталық комитеті мен СССР үкіметінің 8 мүшесінен құралған топ төтенше жағдайлар жөніндегі мемлекеттік комитет (орысша - ГКЧП) құрылғандығын және 19 тамыз күні сағат 4-тен бастап СССР-дің жекелеген жерлерінде 6 айға дейін төтенше жағдайлар енгізілетінін мәлімдеді. Үш күнге созылған саяси текетіресте Ресей (РСФСР) президенті Борис Ельцин бастаған топ жеңіске жетті. ГКЧП мүшелері тамыздың 21-і жаппай тұтқындалып, кейін сотқа тартылды.
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
18/22"ГКЧП бүлігіне қатысқан" деген айыппен ұсталған шенеуніктер қамауда отырған түрме камераларының бірі.
1991 жылы 19 тамызда КПСС орталық комитеті мен СССР үкіметінің 8 мүшесінен құралған топ төтенше жағдайлар жөніндегі мемлекеттік комитет (орысша - ГКЧП) құрылғандығын және 19 тамыз күні сағат 4-тен бастап СССР-дің жекелеген жерлерінде 6 айға дейін төтенше жағдайлар енгізілетінін мәлімдеді. Үш күнге созылған саяси текетіресте Ресей (РСФСР) президенті Борис Ельцин бастаған топ жеңіске жетті. ГКЧП мүшелері тамыздың 21-і жаппай тұтқындалып, кейін сотқа тартылды.
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
19/22"Тамыз бүлігі" кезінде Ақ үйді қорғауға қатысып қаза болған үш азаматты ақтық сапарға шығарып салу. Мәскеу, 24 тамыз 1991 жыл.
1991 жылы 19 тамызда КПСС орталық комитеті мен СССР үкіметінің 8 мүшесінен құралған топ төтенше жағдайлар жөніндегі мемлекеттік комитет (орысша - ГКЧП) құрылғандығын және 19 тамыз күні сағат 4-тен бастап СССР-дің жекелеген жерлерінде 6 айға дейін төтенше жағдайлар енгізілетінін мәлімдеді. Үш күнге созылған саяси текетіресте Ресей (РСФСР) президенті Борис Ельцин бастаған топ жеңіске жетті. ГКЧП мүшелері тамыздың 21-і жаппай тұтқындалып, кейін сотқа тартылды.
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
20/22ГКЧП үндеулері мен мәлімдемелерін және №1, №2 қаулыларын СССР-дің ресми баспасөзінің көпшілігі, соның ішінде Қазақстанның ресми ақпарат құралдары да жариялады. Солардың арасында тек 1991 жылы 20 тамыз күні Қарағанды облысының «Орталық Қазақстан» газеті «Жексенбіден дүйсенбіге қараған түні Кеңес Одағында төңкеріс жасалды» деп ашық мәлімдеме жасады. Мәлімдеме астында осы газеттің сол кездегі редакторы Нұрмахан Оразбековтің «Иә, бұл – төңкеріс» деген бас мақаласы жарық көрді.
1991 жылы 19 тамызда КПСС орталық комитеті мен СССР үкіметінің 8 мүшесінен құралған топ төтенше жағдайлар жөніндегі мемлекеттік комитет (орысша - ГКЧП) құрылғандығын және 19 тамыз күні сағат 4-тен бастап СССР-дің жекелеген жерлерінде 6 айға дейін төтенше жағдайлар енгізілетінін мәлімдеді. Үш күнге созылған саяси текетіресте Ресей (РСФСР) президенті Борис Ельцин бастаған топ жеңіске жетті. ГКЧП мүшелері тамыздың 21-і жаппай тұтқындалып, кейін сотқа тартылды.
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
21/22Бұл төңкерістің кімге қарсы жасалғанын талдап шыққан автор Нұрмахан Оразбеков «олардың күні ертең қара тақтаға жазыларына күмән болмаса керек. .. бұл күні әдеттегі хабарлар, көңілді музыка беріліп жатты. Керісінше қаралы, азалы музыка берілуі керек еді. Өйткені бұл біздің елде демократия жерленген күн» деп жазды. Ол мақала соңын «Бұл асығыс жазба қайғылы хабардан туған алғашқы әсер, жеке пікірім. Ертең төтенше жағдай деген желеумен қара түнек күндер туа қалса, редакция коллективінің басқа бірде-бір мүшесін айыптамауды өтінемін» деп аяқтады.
1991 жылы 19 тамызда КПСС орталық комитеті мен СССР үкіметінің 8 мүшесінен құралған топ төтенше жағдайлар жөніндегі мемлекеттік комитет (орысша - ГКЧП) құрылғандығын және 19 тамыз күні сағат 4-тен бастап СССР-дің жекелеген жерлерінде 6 айға дейін төтенше жағдайлар енгізілетінін мәлімдеді. Үш күнге созылған саяси текетіресте Ресей (РСФСР) президенті Борис Ельцин бастаған топ жеңіске жетті. ГКЧП мүшелері тамыздың 21-і жаппай тұтқындалып, кейін сотқа тартылды.
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
22/22Оқиғаның кейбір куәгерлері 1991 жылы "тамыз бүлігі" кезінде Қазақ ССР президенті Нұрсұлтан Назарбаевтың сөйлеген сөздері мен жасаған әрекеттері оның «бүліктің даму барысына қарай» қимылдағанын көрсеткенін айтады. Назарбаевтың екі күнде екі үндеу жасап әліптің артын баққаны, үшінші күні Горбачевпен сөйлесіп, күрт белсенділік танытқаны кейін түрліше бағаланды.
1991 жылы 19 тамызда КПСС орталық комитеті мен СССР үкіметінің 8 мүшесінен құралған топ төтенше жағдайлар жөніндегі мемлекеттік комитет (орысша - ГКЧП) құрылғандығын және 19 тамыз күні сағат 4-тен бастап СССР-дің жекелеген жерлерінде 6 айға дейін төтенше жағдайлар енгізілетінін мәлімдеді. Үш күнге созылған саяси текетіресте Ресей (РСФСР) президенті Борис Ельцин бастаған топ жеңіске жетті. ГКЧП мүшелері тамыздың 21-і жаппай тұтқындалып, кейін сотқа тартылды.