Қазақстан президенті Нұрсұлтан Назарбаевқа өмір бойы елдің Қауіпсіздік кеңесі төрағасы құқығын беретін "Қауіпсіздік кеңесі туралы" заң күшіне енді.
Шілденің 12-сінен бастап Қазақстан президенті Нұрсұлтан Назарбаев ресми түрде елдің Қауіпсіздік кеңесін өмір бойы төрағалық ететін құқыққа ие болды. "Қауіпсіздік кеңесі туралы" заңның мәтіні осы күні ресми БАҚ-та басылды. Онда заңның ресми жарияланған күннен бастап күшіне енетіні айтылған.
КЕҢЕСТЕ БАСШЫЛАР КАНДИДАТУРАСЫ ДА ҚАРАЛМАҚ
Елді 30 жылға жуық үзбей басқарып келе жатқан өзіне артықшылық беретін "Қауіпсіздік кеңесі туралы" заңға президент Назарбаев өзінің туған күні қарсаңында қол қойған. Шілденің 5-сі күні президент қол қойған заңның бірінші бабында Қауіпсіздік кеңесінің конституциялық орган екені атап көрсетілген. Келесі бабында тұңғыш президентке "тарихи миссиясына байланысты" Қауіпсіздік кеңесін төраға ретінде басқару құқығы "өмір бойы тиесілі" екені айтылады.
Назарбаевтың биліктегі 30 жылы
Суретте: СССР президенті және Советтік коммунистік партия орталық комитетінің бас хатшысы Михаил Горбачев (оң жақта) пен Қазақ ССР президенті әрі Қазақ ССР компартиясы орталық комитетінің бірінші хатшысы Нұрсұлтан Назарбаев. Мәскеу, 25 қыркүйек 1990 жыл.
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
Суретте: Нұрсұлтан Назарбаев (сол жақта) Қазақ ССР делегациясының баспасөз мәслихатында. Мәскеу, 1981 жыл.
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
Суретте: Қазақ ССР президенті сайлауына баламасыз түскен Нұрсұлтан Назарбаев сайлау учаскесінде өзіне дауыс беріп жатыр. Оң жақта тұрған - әйелі Сара Назарбаева. Алматы, 1 желтоқсан 1991 жыл.
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
Суретте: Қазақ ССР президенті болып қайта сайланған Нұрсұлтан Назарбаев ұлықтау рәсімінде. Алматы, Республика сарайы, 10 желтоқсан 1991 жыл.
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
Суретте: ТМД-ны құру туралы декларацияға қол қою рәсіміне қатысқан мемлекеттер басшылары. Алматы, 21 желтоқсан 1991 жыл.
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
Суретте: Қазақстан президенті Нұрсұлтан Назарбаев астық алқабында. 1992 жыл.
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
Сурет: Қазақстан президенті болып қайта сайланған Нұрсұлтан Назарбаев ант беріп тұр. Астана, 20 қаңтар 1999 жыл.
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
Суретте: Нұрсұлтан Назарбаев әйелі Сара Назарбаевамен дауыс беруге сайлау учаскесіне келді. Астана, 4 желтоқсан 2005 жыл.
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
Суретте: Қазақстан президенті қызметіне кезекті мәрте сайланған Нұрсұлтан Назарбаев ант беру рәсімінде. Астана, 8 сәуір 2011 жыл.
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
Суретте: Нұрсұлтан Назарбаев (ортада - "хан тағында") "Көшпенділер" фильмін түсіру кезінде. 17 ақпан 2004 жыл.
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
Суретте: Алматы қаласындағы көше жарнамасы. 7 қаңтар 2009 жыл.
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
Суретте: Астанадағы "Қазақ елі" монументіндегі президент Нұрсұлтан Назарбаевтың бейнесі.
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
Суретте: Президент Нұрсұлтан Назарбаев өзі басқаратын «Нұр Отан» партиясының жиынында сөйлеп тұр. Астана, 25 қараша 2011 жыл.
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
Суретте: Қазақ-түрік университетінің музейіндегі Назарбаев бюсті. Түркістан, 2002 жыл. (Сурет авторы - Асылхан Әбдірайым.)
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
Суретте: Ұлттық кітапхана сөресіндегі Нұрсұлтан Назарбаевтың кітаптары. Алматы, 4 шілде 2012 жыл.
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
Суретте: Астанадағы Назарбаев университеті. 29 қараша 2012 жыл.
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
Суретте: Қырғызстанның Ыстықкөл аймағындағы Шолпон-Ата қаласында Нұрсұлтан Назарбаевқа тұрғызылған ескерткіш. Маусым, 2007 жыл.
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
Суретте солдан оңға: Өзбекстан президенті Ислам Каримов пен Қазақстан президенті Нұрсұлтан Назарбаев. Астана, 7 қыркүйек 2012 жыл.
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
«Жаңаөзен ісі» бойынша жергілікті абақты басшысы, бірнеше полицей, Маңғыстау облысы әкімі орынбасары, Жаңаөзен әкімі, мұнай компаниясы менеджерлері және оппозиция өкілі, «жаппай тәртіпсіздіктерді ұйымдастырушылар» сотталды.
Суретте: Нұрсұлтан Назарбаев Жаңаөзен оқиғасы кезінде кезекшілік атқарған полицейлермен кездесіп тұр. Жаңаөзен, 22 желтоқсан 2011 жыл
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
Суретте: Президент Нұрсұлтан Назарбаев Қазақстан халықтарының бірлігі күнгі жиында сөйлеп тұр. Алматы, 1 мамыр 2012 жыл.
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
Суретте: Нұрсұлтан Назарбаев Қазақстан халқы Ассамблеясы сессиясында. Астана, 23 сәуір 2015 жыл.
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
Суретте: Назарбаев Bloomberg тілшілерімен әңгімелесіп отыр. Агенттік сайтында әңгіменің 2016 жылы 22 қарашада Астанада Ақорда резиденциясында болғаны жазылған. Bloomberg «бұрынғы СССР елдері басшылары ішінде билікте ең ұзақ отырған лидер экономикалық дағдарыс кезінде демократиялық реформа жасамай, бұл процесті екі онжылдық бойы кешіктіріп келеді» деп жазған. 
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
Суретте: Нұрсұлтан Назарбаев биліктен кететінін жариялаған сәт. Астана, 19 наурыз 2019 жыл.
Сайт бұғатталып тұрса да, материалды осы сілтемемен кіріп оқуға болады
Аталған заңның міндеті мен функциясында қауіпсіздік және қорғаныс мәселесіне қоса қамтылған мына бір жай ерекше назар аудартады. Заңда Қауіпсіздік кеңесінде облыстардың, республикалық маңызы бар қалалардың жəне астананың жергілікті атқарушы органдарының президентке тікелей бағынатын жəне есеп беретін мемлекеттік органдардың бірінші басшысының кандидатуралары талқыланатыны көрсетілген. Осы заң бойынша Қауіпсіздік кеңесі төрағасына қауіпсіздік кеңесін басқару, отырыстары мен шұғыл жиналыстарын шақыру, Қауіпсіздік кеңес туралы жағдайды бекіту, сонымен бірге заңнамада қарастырылатын өзге өкілеттерді жүзеге асыру құқығы беріліп отыр. Сонымен қатар заңның елдегі заңнамаға және Қауіпсіздік кеңесі төрағасының шешімдеріне сай өзге де міндеттерді орындайтыны айтылған.
Осылайша Қауіпсіздік кеңесі жарты жылдың ішінде консультациялық органнан конституциялық органға айналып, жаңа функцияларға ие болып шыға келді.
ЗАҢ ҚАЛАЙ ҚАБЫЛДАНДЫ?
Бұл заң жобасы жыл басында жарияланып, қаңтарда парламент қарауына түскен. Бірақ депутаттар оны арада бес ай уақыт өткен соң барып талқылаған. Заң жобасын Әділет министрлігі ұсынған. Оны депутаттарға таныстырған кезінде Әділет министрі Марат Бекетаев заңның “Қазақстан Қауіпсіздік кеңесін елдің ұлттық қауіпсіздік пен қорғаныс қабілетін қамтамасыз етуші орган ретінде тануға” мүмкіндік беретінін айтқан. Парламент өкілдері болса, Назарбаевқа ерекше құқық беруді оның беделі мен "көрегендігі" ескерілгендігімен түсіндірген.
Мамырдың ортасында Мәжіліс қарауынан өткен заңды 31 мамыр күні Сенат бекітіп президент қарауына жолдаған.
Соңынан ың-шыңсыз ғана бұл заңның Конституциялық кеңесте қаралып, заңға сәйкес деп танылғаны белгілі болды. Бұл туралы ресми БАҚ хабарламағанымен, Конституциялық кеңестің ресми сайтында ғана тиісті ақпарат ақпарат жарық көрді. 19 маусым күні президент Нұрсұлтан Назарбаев Конституциялық кеңес төрағасы Қайрат Мәмиді қабылдап, елдегі заңдардың "Конституция ережелеріне және нормаларына толық сәйкес келуге тиіс" екендігін айтқаны хабарланғанымен, "Қауіпсіздік кеңесі туралы" заң жайлы мәлімет болмаған.
Оқи отырыңыз: Ұстауға, қамауға және жауапқа тартуға болмайды
Қазақстанды 1989 жылдан бері үздіксіз басқарып келе жатқан президент Нұрсұлтан Назарбаев бұған дейін 2010 жылы арнайы заң арқылы "Ұлт көшбасшысы - елбасы" айрықша мәртебесіне ие болған еді. Президент өзі қол қоймаған соң, тұңғыш президентке айрықша мәртебе беретін заң сенат төрағасы, мәжіліс төрағасы және премьер-министрдің қолымен күшіне енген.